Uluslararası Hukukta Ön Alıcı Meşru Savunma

Abstract

Uluslararası hukukta kuvvet kullanma hukuku her zaman önemli soruları içerisinde barındırmıştır. Bu durumun temel sebebi konunun uluslararası ilişkileri yakından ilgilendirmesinden kaynaklanmaktadır. Kuvvet kullanma hukuku tarihsel süreçte bir değişim geçirmekle beraber bu değişim İkinci Dünya Savaşından sonra büyük bir ivme kazanmıştır. İkinci Dünya Savaşının sebep olduğu acılardan sonra kuvvet kullanımına karşı çok katı bir tutum sergilenirken 21. Yüzyılda özellikle 11 Eylül Saldırılarından sonra kuvvet kullanma yasağına karşı mevcut olan sert tutumda değişimler gözlemlenmiştir. Söz konusu değişimlerden en önemlilerinden biri de ön alıcı meşru savunmadır. Ön alıcı meşru savunma hukuki niteliği gereği birçok tartışmayı içermektedir. Hukuki tartışmaların ötesinde politik tercihler de söz konusu olduğunda mesele çok daha karmaşık bir hale gelmektedir. Ön alıcı meşru savunmanın hukuka uygunluğunu kabul etmek güç dengesizliği bulunan bir uluslararası toplumda haksız şiddet eylemlerinin meşrulaşmasına sebebiyet verebilir. Bir diğer taraftan ön alıcı meşru savunmanın hukuka uygun kabul edilmesi ise uluslararası toplumda büyük bir çatışmaya dönüşebilecek uyuşmazlıkların çok daha az maliyetle çözümünü sağlayabilir. Günümüzde 11 Eylül Saldırılarından sonra oluşan güvenlik algısını ve buna bağlı küresel çapta eylem yapabilen hatta devlet desteği bulabilen terör örgütlerinin varlığını birlikte değerlendirilmesi halinde ön alıcı meşru savunmanın hukukiliği önemli bir tartışma konusu olarak ortaya çıkmaktadır.