İpoteğin Paraya Çevrilmesi

Abstract

Çalışmada, sınırlı aynî hak niteliğindeki ipoteğin, icra takibi çerçevesinde paraya çevrilmesi değerlendirilmiştir. Bilindiği üzere, üzerinde ipotek tesis olunan taşınmaz mala dair alacağın tahsili kural olarak, icra takibi çerçevesinde sağlanmaya çalışılmaktadır. Uygulamada, özellikle bankaların kullandırdıkları kredileri teminat altına almak maksadıyla, kredi borçlusuna veya bir başka kişiye ait taşınmaz üzerinde ipotek tesis etmeleri, sıklıkla görülmektedir. İpotek, hukukumuzda, geçmişten bugüne diğer teminatlara nazaran daha çok rağbet görmektedir. Bunun bir sonucu olarak, uygulamada, alacağın tahsil edilememesi ihtimali söz konusu olduğunda, alacaklılar tarafından ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatılması ile de sıklıkla karşılaşılmaktadır. İpoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip, takibin başlatılması aşamasından ipoteğin paraya çevrilmesi ve ipoteğin paraya çevrilmesi durumunda, paraların ödenmesi veya paylaştırılması aşamalarından oluşmaktadır. Her ne kadar çalışmanın başlığı İpoteğin Paraya Çevrilmesi olsa da, çalışmada, İsviçre ve Alman Hukuku ile karşılaştırmalı olarak, ipoteğin paraya çevrilmesi aşaması ve ipoteğin paraya çevrilmesi durumunda, paraların ödenmesi veya paylaştırılması aşaması değerlendirilmiştir. Zira paraya çevirme kavramı, hukukumuzda, bir üst başlık olarak, paraya çevirme ve paraya çevirmenin söz konusu olduğu durumda, paraya çevirmenin ardından yapılması gereken işlemleri de ifade etmektedir. İpoteğin paraya çevrilmesi, esasında, ipotekli taşınmazın paraya çevrilmesi anlamına geldiğinden, İİK m.150/g'nin atfı doğrultusunda çalışmada taşınmazların paraya çevrilmesi hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur. Ancak çalışmada diğer takiplere nazaran, ipotek hakkının gösterdiği özellik temel alınarak açıklamalar yapılmıştır.